9/10/67 - 42 ΧΡΟΝΙΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΔΟΛΟΦΟΝΙΑ ΤΟΥ ΤΣΕ ΓΚΕΒΑΡΑ . Ο ΘΑΝΑΤΟΣ ΠΟΥ ΤΟΥ ΣΦΡΑΓΙΣΕ ΤΗΝ ΑΘΑΝΑΣΙΑ
Ο Ερνέστο Τσε Γκεβάρα, μετά την οργάνωση του Λαϊκού Απελευθερωτικού Στρατού στο Κονγκό και την εξάμηνη παραμονή του στην Τανζανία, μεταμφιεσμένος και με πλαστό διαβατήριο ταξίδεψε στην Πράγα, το Φεβρουάριο του 1966. Εκεί άρχισε να σχεδιάζει και να επεξεργάζεται την ιδέα ενός νέου αντάρτικου στις χώρες της Λατινικής Αμερικής, που στέναζαν κάτω από ακροδεξιές, στρατιωτικές δικτατορίες. Ο αρχικός στόχος ήταν η ένοπλη δράση στο Περού κι έπειτα στη Βολιβία.
Ο Αργεντινός επαναστάτης υπήρξε μια ξεχωριστή προσωπικότητα στην Κουβανική επανάσταση. Έτσι, μετά τη φυγή του Μπατίστα από την Κούβα και την εγκαθίδρυση της επαναστατικής κυβέρνησης υπό το Φιντέλ Κάστρο, του ανατέθηκαν καίριες θέσεις για την αναδιοργάνωση της χώρας. Από τη πρώτη στιγμή, ο Τσε, εξέφραζε τις απόψεις του για τον τρόπο διακυβέρνησης του Φιντέλ Κάστρο, που σε πολλές περιπτώσεις ερχόταν σε σύγκρουση. Όμως οι ιδέες του, αλλά και η εμπιστοσύνη που ενέπνεε, ειδικά στους “μικρούς” αγρότες των επαρχιών της Κούβας, τον έφερε να γίνει υπουργός Βιομηχανίας.
Αρχικά ο Τσε ήταν ανοιχτός σε μια προσέγγιση με τη Σοβιετική Ένωση και γενικά με τις Σοβιετικές Δημοκρατίες. Αυτό θεωρήθηκε επιτακτική ανάγκη, μετά την εισβολή στον κόλπο των Χοίρων, από τη πλευρά των Αμερικανών και το οικονομικό εμπάργκο που επέβαλλαν. Ο Τσε κινήθηκε αστραπιαία και κατάφερε να κλείσει συμφέρουσες εμπορικές συμφωνίες με Σοβιετικές Δημοκρατίες της Ευρώπης, αλλά και με την Κίνα.
Ωστόσο το 1964, ο Τσε Γκεβάρα, έρχεται και πάλι σε ανοιχτή διαφωνία με τον Φιντέλ Κάστρο. Ο πρόεδρος της Κούβας ήταν θεωρούσε ότι η χώρα έπρεπε να ακολουθήσει το σοβιετικό μοντέλο οικονομικής ανάπτυξης. Ο Τσε όμως, διαφώνησε, υποστηρίζοντας ότι η Κούβα δε θα μπορούσε να ανταποκριθεί σε αυτό τον τρόπο άσκησης οικονομικής πολιτικής, λόγω των ιδιαιτέρων χαρακτηριστικών και συνθηκών που επικρατούσαν. Η οριστική ρήξη ήλθε, όταν σε ομιλία του Λατινοαμερικανού επαναστάτη, στο δεύτερο Οικονομικό σεμινάριο Αφροασιατικής Αλληλεγγύης, κατηγόρησε ανοιχτά το σοβιετικό μπλοκ, πως έπρεπε να δίδει, χωρίς χρήματα, πολεμικά εφόδια στις χώρες που βρισκόταν κάτω από φασιστικές δικτατορίες. Το σοβιετικό μπλοκ αντέδρασε έντονα. Έπειτα παίρνει την απόφαση να εγκαταλείψει την Κούβα και να αγωνιστεί για την επανάσταση σε όλο τον κόσμο.
Λα Χιγκέρα, Βολιβία. 8 Οκτωβρίου 1967. Ο Τσε Γκεβάρα και κάποιοι σύντροφοί του πολεμούσαν τη Βολιβιανή στρατιωτική δικτατορία. Όλο το διάστημα των εχθροπραξιών δεν κατάφεραν σχεδόν τίποτα. Το έργο του απέτυχε. Πλέον βρίσκεται περικυκλωμένος από το στρατό της Βολιβίας και τραυματισμένος στη κνήμη. Όσοι από τους συμπολεμιστές του κατάφεραν και διέφυγαν. Αυτός, με μερικούς ακόμα, συνελήφθη. Εκτός από στρατιωτικούς, παρόν στη σύλληψη είναι και ο πράκτορας της CIA, Φέλιξ Ροντρίγκεζ.
Ο Τσε Γκεβάρα μεταφέρθηκε στο σχολείο της Λα Χιγκέρα, όπου και ανακρίθηκε. Την επομένη, 9 Οκτωβρίου του 1967, λίγο μετά τη μία το μεσημέρι, ο υπαξιωματικός Μάριο Τεράν, μετά από διαταγή επιλέχτηκε να δολοφονήσει τον Αργεντινό επαναστάτη. Αρχικά δείλιασε. Ο Τσε φέρεται να είπε: “Ρίξε δειλέ. Έναν άνδρα θα σκοτώσεις”.
Το σώμα του δολοφονημένου Τσε, μεταφέρθηκε στο νοσοκομείο Ντε Μάλτα, όπου έγινε και η νεκροψία. Πυροβολήθηκε εννιά φορές. Ο θάνατός του ήταν αργός και επώδυνος. Αιτία θανάτου αναφέρθηκε το τραύμα στο θώρακα και η αιμορραγία. Οι αρχές έκοψαν τα δάχτυλα του χεριού του και τα διατήρησαν στη φορμόλη, ώστε να μην υπάρχουν αμφιβολίες για την ταυτότητά του.
Έπειτα, οι αρχές αποφάσισαν να εξαφανίσουν κάθε ίχνη από το πτώμα του Τσε και των συντρόφων του, και έτσι τους έθαψαν δίπλα από το μικρό αεροδρόμιο της Λα Χιγκερά. Το μέρος που ήταν θαμμένοι, μένει μυστικό περίπου 30 χρόνια.
Το Φεβρουάριο του 1996 δημοσίευμα των Times της Νέας Υόρκης, κάνει λόγο για το πιθανό μέρος όπου είναι θαμμένος ο Τσε. Ανθρωπολόγοι από την Αργεντινή, σπεύδουν στη Βολιβία και αρχίζουν τις έρευνες. Η Κούβα στέλνει επιστήμονες, ώστε να συνδράμουν στην έρευνα. Τελικά, μετά από πολλές περιπέτειες, τα οστά του Τσε και των άλλων συντρόφων του, ανακαλύπτονται τον Ιούλιο του 1997. Τα οστά μεταφέρθηκαν στην Κούβα, όπου ο Φιντέλ Κάστρο και πλήθος κόσμου τα υποδέχτηκαν με τιμές ηρώων.
Ο Τσε, βρήκε τελικά ανάπαυση στην πόλη όπου απελευθέρωσε για την Κουβανική επανάσταση. Τη Σάντα Κλάρα. Από αυτή τη μικρή πόλη, ο Τσε, συνεχίζει να εμπνέει την επανάσταση, έστω το πρώτο βήμα της επανάστασης, που είναι η συνειδητοποίηση του εαυτού μας.
Πώς όμως ο Τσε Γκεβάρα, η μορφή του είναι αποτυπωμένη σε κάθε έκφραση αμφισβήτησης και επανάστασης; Όπως αναφέραμε παραπάνω, μετά τη φυγή του από την Κούβα, ζούσε στα βουνά, πότε της Αφρικής και αργότερα της Λατινικής Αμερικής. Μάλιστα, κατά την ένοπλη δράση του στη Βολιβία, δεν κατάφερε κάτι αξιόλογο, σε στρατιωτικά θέματα. Μήπως τελικά ήταν ο τρόπος θάνατός του να αφυπνίσει τον κόσμο και να αναγνωρίσει στο πρόσωπό του τον αγώνα για την απόκτηση της κοινωνικής δικαιοσύνης;
Λίγο μετά τη δολοφονία του Τσε, ένα Βολιβιανός ανώτατος στρατιωτικός, είπε σε μια ομάδα στρατιωτών: “Καταλάβατε τι κάναμε; Με το θάνατό του τον αναστήσαμε από τη λήθη”. Δεν είχε και άδικο. Άλλωστε, σε πολλές περιπτώσεις ο θάνατος είναι που δημιουργεί ήρωες και στην περίπτωση του Τσε, ο θάνατος του, ο τρόπος του θανάτου, του σφράγισε την αθανασία και στους επόμενους από αυτόν, ενέπνευσε την ιδέα του ελεύθερου πνεύματος.
Άκης Παρισιάδης
Σχετικά άρθρα:
















